Lực mua từ các Ngân hàng Trung ương: Liệu có đủ sức giữ cho giá vàng tiếp tục thăng hoa?

Cơn sốt thu mua vàng của các quốc gia và áp lực lên nguồn cung

Thị trường vàng vừa chứng kiến một đợt tăng trưởng mạnh mẽ khi giá giao dịch ổn định trên mức 5.100 USD/ounce. Động lực chính đằng sau đà tăng phi mã này một phần đến từ các nhà đầu tư cá nhân và cả từ nhu cầu bền bỉ của các tổ chức quốc gia. Trong suốt năm 2025, các Ngân hàng Trung ương đã thực hiện những chiến dịch thu mua quy mô lớn, tạo ra một làn sóng niềm tin mạnh mẽ, đẩy giá trị của kim loại quý này lên những tầm cao mới bất chấp các biến động kinh tế.

Số liệu chính thức cho thấy, chỉ trong 11 tháng đầu năm 2025, các Ngân hàng Trung ương đã gom mua tổng cộng gần 300 tấn vàng. Đặc biệt, tốc độ thu mua đã tăng tốc đáng kể vào quý 3 với khối lượng ròng đạt khoảng 220 tấn. Việc tập trung mua vào một lượng lớn trong thời gian ngắn cho thấy đây là những quyết định chính sách mang tính chiến lược, thay vì chỉ là những bước đi thăm dò thị trường của giới quản lý tài chính quốc gia.

Để hiểu được sức ảnh hưởng của con số 300 tấn, chúng ta cần so sánh với tổng sản lượng khai thác vàng toàn cầu, vốn chỉ đạt khoảng 3.000 tấn mỗi năm. Như vậy, chỉ riêng các Ngân hàng Trung ương đã thâu tóm tới 10% tổng nguồn cung vàng thế giới chỉ trong chưa đầy một năm. Khi một lượng lớn vàng bị "hút" vào các kho dự trữ quốc gia và không lưu thông trở lại, thị trường sẽ rơi vào trạng thái khan hiếm thực sự, tạo áp lực buộc giá vàng phải điều chỉnh tăng để cân bằng cầu.

Ba Lan, Trung Quốc và nhiều quốc gia có nền kinh tế mới nổi đang nổi lên như những người mua tích cực nhất. Việc các quốc gia này báo cáo lượng vàng tăng thêm đều đặn hàng tháng cho thấy đây là một lộ trình dài hạn đã được hoạch định sẵn, chứ không phải là những giao dịch mang tính thời điểm. Sự kiên trì này gửi đi một tín hiệu rõ ràng tới thị trường toàn cầu về giá trị niềm tin tuyệt đối mà các Chính phủ dành cho vàng trong bối cảnh hệ thống tiền tệ hiện đại có nhiều rủi ro.

>>Xem thêm: Vàng: Tài sản chiến lược trong dự trữ ngoại hối

Lý do đằng sau chiến lược dự trữ và triển vọng giá vàng 2026

Lý do cốt lõi khiến các Ngân hàng Trung ương không ngừng mua vàng chính là mục tiêu đa dạng hóa dự trữ ngoại hối. Trong giai đoạn chính trị và kinh tế thế giới đầy bất ổn, việc giảm bớt sự phụ thuộc vào các đồng tiền lớn như USD hay Euro là ưu tiên hàng đầu. Vàng mang lại tính thanh khoản cao và đặc biệt là giá trị của nó không phụ thuộc vào "bảng cân đối kế toán" của bất kỳ quốc gia nào khác, giúp bảo vệ tài sản quốc gia trước các rủi ro lạm phát hoặc trừng phạt tài chính.

Các tuyên bố công khai từ giới quản lý tài chính cho thấy xu hướng này sẽ không sớm dừng lại. Nhiều ngân hàng dự kiến sẽ tiếp tục tăng tỷ trọng vàng trong danh mục dự trữ vào năm 2026. Đối với các quốc gia, vàng không chỉ là một tài sản đầu tư sinh lời mà còn là một hình thức bảo hiểm kinh tế. Khi giá trị của tiền giấy có thể bị xói mòn bởi lạm phát hoặc biến động chính sách, vàng vẫn duy trì được sức mua bền bỉ qua hàng thế kỷ.

Mặc dù nhu cầu từ các Ngân hàng Trung ương tạo ra một mức sàn vững chắc cho giá vàng, giúp ngăn chặn các đợt sụt giảm sâu, nhưng nó không hoàn toàn kiểm soát được toàn bộ thị trường. Vàng vẫn chịu ảnh hưởng bởi các yếu tố khác như dòng tiền từ các quỹ ETF, kỳ vọng về lãi suất và tâm lý chấp nhận rủi ro của nhà đầu tư. Thực tế cho thấy, khi lãi suất tăng cao hoặc các quỹ lớn bán tháo, giá vàng vẫn có thể điều chỉnh giảm ngay cả khi các quốc gia vẫn đang miệt mài mua vào.

Golden Fund nhận định: Nhu cầu của các chính phủ là xương sống vững chắc cho đà tăng giá của vàng, nhưng nó không loại bỏ được sự biến động tự nhiên của thị trường. Để dự đoán chính xác hướng đi của giá vàng trong thời gian tới, nhà đầu tư cần theo dõi sát sao ba chỉ số quan trọng: Dữ liệu mua hàng tháng của các Ngân hàng Trung ương, các thông báo dự trữ lớn và dòng tiền ra vào của các quỹ ETF. Nếu các yếu tố này duy trì trạng thái ổn định, triển vọng để vàng tiếp tục lập đỉnh mới trong năm 2026 là hoàn toàn khả thi.